|
|
||
![]() |
Biyoloji - Besinler Hit: 963 Tarih: 2009-05-20 Ekleyen: blackprens |
|
»Abdullah Gül - Biyografisi - Abdullah Gülün Hayatı »Abdülhak Hamit Tarhan - Biyografisi - Abdülhak Hamit Tarhanın Hayatı »Açlığın Biyografisi »Ahmet Hamdi Tanpınar - Biyografisi - Ahmet Hamdi Tanpınarın Hayatı »Ahmet Haşim - Biyografisi - Ahmet Haşimin Hayatı »Ahmet Kutsi Tecer - Biyografisi - Ahmet Kutsi Tecerin Hayatı »Ahmet Muhip Dranas - Biyografisi - Ahmet Muhip Dranas Hayatı »Ahmet Rasim - Biyografisi - Ahmet Rasimin Hayatı »Ahmet Vefik Paşa - Biyografisi - Ahmet Vefik Paşanın Hayatı »Algının Biyolojik Temelleri »Antibiyotik Ile Ilgili Bilgiler »Arif Nihat Asya - Biyografisi - Arif Nihat Asyanın Hayatı »Arkelerin Biyolojik Ekonomik önemi »Aşık Veysel - Biyografisi - Aşık Veyselin Hayatı | Biyoloji - BesinlerOrganik Besinler Karbonhidratlar Sindirilirler Yağlar Sindirilirler Proteinler Sindirilirler Vitaminler Sindirilmezler ınorganik Besinler Mineraller Sindirilmezler Su Sindirilmezler * Enerji vericiler : Karbonhidrat, yağ, protein Enerji verimi : Yağ, protein, karbonhidrat Yapıcı-onarıcı : Protein, yağ, karbonhidrat Düzenleyiciler : Protein, vitamin, mineraller, su Açlık anında kullanım sırası : Karbonhidrat, yağ, protein Sindirim kolaylığı : Karbonhidrat, protein, yağ KARBONHıDRATLAR * C,H ve O 'den meydana gelmiştir.3 çeşittir. * ıki Önemli gÖrevi vardır.1)Eneraji kaynağı 2)Yapısal madde(Bitkilerde çeperin yapısına,bütün canlı hücrelerde de zarın yapısına katılarak gÖrev yapar.ATP,DNA,RNA,NAD,NADP,FAD da bulunur. 1) MONOSAKKARıTLER * Sindirime uğramazlar. * Yalnızca ototroflar tarafından sentezlenir. * ıçerdikleri C sayısına gÖre 2'ye ayrılırlar. a) 5C'lu şekerler : Riboz, Deoksiriboz (Pentozlar) b) 6C'lu şekerler : Glikoz, Galaktoz, Fruktoz (Hegsozlar) * Monosakkaritlerin difüzyon hızları şÖyledir. Galaktoz > Glikoz > Fruktoz * Riboz ATP ve RNA'da bulunur. Deoksiriboz DNA'da bulunur. * Glikoz Bal,üzüm ve incirde bol bulunur.Açlık ve koma anında kullanılır. * Fruktoz Bal ve olgun meyvelerde bol bulunur.(=meyve şekeri) * Galaktoz Süt ve süt ürünlerinde bol bulunur.(=süt şekeri).Tabiatta az bulunur. Hayvansal bir besin kaynağıdır. 2) DıSAKKARıTLER * ıki monosakkaritin birleşmesinden meydana gelir. * Glikoz + Glikoz = Maltoz (meyve şekeri) Glikoz + Fruktoz = Sakkaroz = Sükroz (çay = Pancar şekeri) Glikoz + Galaktoz = Laktoz (süt şekeri) * Maltoz ve sükroz bitkilerden, laktoz da hayvanlardan ve insanlardan sağlanır. * Disakkaritler arasında glikozit bağı vardır. 3) POLıSAKKARıTLER * çok sayıda monosakkaritin birleşmesinden meydana gelir. * Glikoz + Glikoz + Glikoz +................................+ Glikoz = Nişasta Glikoz + Glikoz + Glikoz +................................+ Glikoz = Selüloz + (n-1) H2O Glikoz + Glikoz + Glikoz +................................+ Glikoz = Glikojen ----------------------------------------------------------------- n tane * Son ürünlerin farklı olmasının sebebi glikozların bağlanma biçimleridir. A) Nişasta * Bitkilerde glikozun depo şeklidir. * Düz zincirlidir ve alfa glikozit bağı ile bağlanmışlardır. * Suda az çÖzünür.ıyot ile maviye boyanır. * Nişasta,lÖkoplastta depolanır.Yumru ve tohumlarda daha çok depolanır. B) Glikojen * Hayvanlarda glikozun depo şeklidir. * Dallıdır ve alfa glikozit bağı ile bağlanmıştır. * Suda çÖzünür.ıyot ile kahverengiye boyanır. * En fazla karaciğer ve kaslarda bulunur,depo edilir. C) Selüloz * Bitkilerde yapı maddesidir.çeperin yapısına katılır. * Düzdür ve beta glikozit bağı ile bağlanmıştır. * Suda çÖzünmez * Geviş getirenlerde ve termitlerde sindirilir. YAğLAR * C,H ve O'den meydana gelmiştir.Yapısındaki oksijen miktarı şekerlerdekinden azdır. * 3 Yağ asidi + Gliserol = Yağ + 3 H2O * Ester bağı ile bağlanırlar. * Yağlarda çeşitliliği yağ asitleri sağlar. * Suda çÖzünmezler.Organik çÖzücüde çÖzünürler.(Alkol,eter gibi) * Isı ve darbeye karşı koruyucudur. * Yağların enerji verimlerinin çok olmasının sebebi karbon sayılarının çok olmasındandır. * Yağların 2. dereceden enerji verici olarak kullanılmasının sebebi sindiriminin çok zor olmasındandır. * Karbonhidrat ve proteinlerin fazlası yağa dÖnüştürülür.Bunun sebebi ise yağların enerji verimlerinin yüksek olması ve uzun süreli kullanılabilmesidir. * Solunumla yıkılmaları sonucunda fazla su açığa çıkarırlar.Onun için Özellikle kış uykusuna yatan,uzun süreli gÖç eden ve suyun az olduğu ortamlarda yaşayan hayvanlarda iyi bir depo ve enerji maddesidir. Aynı zamanda hafif olduğu için uçmada hayvana avantaj sağlar. * Yağ asitleri en basit lipitler olup,uzun karbon zincirlerinden oluşurlar.Karbonlar arasındaki bağlar tek ise doymuş,çift ise doymamış yağ asitleridir.Doymamış yağlar bitkiseldir ve sıvıdır. Doymuş yağlar ise hayvansaldır ve katıdır.Doymamış yağların yüksek sıcaklık ve basınçta hidrojenle doyurulmasıyla margarin yapılır. * Oleik asit zeytinyağında; Linoleik asit tohumlarda; Butirik asit tereyağında Steroid zarların yapısına katılır.Aynı zamanda vitamin ve hormon olarak iş gÖrür. Fosfolipid hücre zarı yapısına katılır. PROTEıNLER * C,H,O,N ve bazılarında S,P bulunur. * Yapı taşları 20 çeşit aminoasittir. * a.a+a.a+a.a+..............................+a.a = Protein + (n-1)H2O -------------------------------------------- n tane * Peptit bağı ile bağlanırlar. * DNA şifresi ile sentezlenen tek moleküldür. * Enzim,hormon ve hücre zarı yapısına katılır. * Solunumla ancak zor durumlarda yakılırlar.Solunum ürünleri H2O , CO2 , H2S , NH3 , üre ve ürik asittir. * Aminoasitler anfoter Özellik gÖsterirler. * Proteinler virüslerden insanlara kadar bütün canlılarda yaşamsal rolleri olduğundan hücrelerde en çok bulunan organik moleküllerdir. * Proteinler enerjiyi hemen kaybettiklerinden dolayı 3. dereceden enerji kaynağıdır. * Proteinler vücutta enerji kaynağı olarak kullanılırsa vücutta zayıflama ve dengesizlik gÖrülür. * Proteinler her canlı türüne Özgü olup antijen Özellik gÖsterirler.Yani farklı Özelliğe sahip bir canlıya aktarıldığında antikor oluşumuna sebep olur. VıTAMıNLER * Vücut direncini arttırırlar. * Enzimlerin yapısına katılırlar. * Düzenleştiricidirler,enerji vermezler,sindirilmezler. * Bir kısmı besinde bulunduğu şekliyle vitamin Özelliğinde değildir.Bunlar vücuda alındıktan sonra vitamin Özelliği kazanır.Bunlara provitamin denir. * Yağda eriyen vitaminler A,D,E,K Suda eriyen vitaminler B,C 'dir. * ınsan vücudunda A,B,D,K sentezlenir. A karaciğerde B,K bağırsakta bakteriler tarafından D deride * A,D,K karaciğerde depolanır.Diğerlerinin fazlası atılır. A vitamini Balık yağı,yumurta sarısı,süt,peynir,karaciğer,yeşil sebzelerde bulunur. Büyüme ve gelişmeyi sağlar,vücudu enfeksiyonlara karşı korur,gece kÖrlüğünü Önler. B vitamini Tahılların kabuklarında,et,süt,karaciğer ve yeşil sebzelerde bulunur. Karbonhidrat,yağ ve proteinlerin vücut içinde kullanılmasında katalizÖr olarak gÖrev yapar.Kansızlığı Önler. C vitamini Yeşil sebze ve meyvelerde bulunur. Bağ dokusunun oluşması için gereklidir.Skorbit hastalığını Önler.Vücudu enfeksiyonlara karşı korur. D vitamini Balık yağı,karaciğer,yumurtada bulunur.Ultraviyole ışınlarının etkisi ile deride üretilir. Vücuttaki Ca,P dengesini sağlar.Kemiklerin gelişmesini sağlar.çocuklarda raşitizmi Önler. E vitamini Yeşil sebze,karaciğer,et ve bitkisel yağlarda bulunur. üreme organlarının gelişmesini sağlar ve kısırlığı Önler. K vitamini Yeşil sebzeler,karaciğer ve yumurtada bulunur.Bağırsaktaki bakteriler tarafından sentezlenir. Eksikliğinde kanın pıhtılaşması gecikir. MıNERALLER * ınorganik maddelerdir.Sindirime uğramazlar. * Enzimlerin yapısına katılırlar.Düzenleştiricidirler. * Minerallerin vücut içindeki gÖrevleri şunlardır: 1)Enzimlerin ve hemoglobinin yapısına katılır(Fe,P). 2)Kemiklerin ve dişlerin gelişmesini sağlar(Ca,P,Mg). 3)Vücut ve hücre sıvısının osmatik basıncını ayarlar(Bunlardan hücre içi sıvıda Na,Cl; hücre dışı sıvıda K,Mg ve P bulunur). SU * ınorganik maddedir ve sindirime uğramaz. * Enzimlerin çalışması ve kimyasal reaksiyonların meydana gelebilmesi için su şarttır (ÖRNEK:Hidroliz ) |
|

