|
|
||
![]() |
Motif Hangi Anlamlarda Kulanılır Hit: 67 Tarih: 2011-12-27 Ekleyen: blackprens |
|
Motif Hangi Anlamlarda KulanılırTürk motifleri, tahminlerin üstünde geniş bir konudur Kendi çalışma ve araştırmalarımızın oranında bu binbir çeşit motifleri ve oluşturdukları desenleri, on ana kol altında yorumlamayı ve programlamayı uygun buluyoruz I- Bitkisel motifler II- Hayvansal Motifler III- Geometrik ve sembolik motifler IV- Geçmeler V- Mimarî ve insan yapısı formlardan esinlenen motifler VI- Doğadan stilize edilen motifler VII- Barok, ampir ve rokoko motifler VIII- Yazının dekor ve motif olarak kullanılması IX- İnsan, giysilerinin ve takılarının motifleri Verilen her bir kol hakkında ayrıca birer albüm hazırlamak mümkündür Ancak burada bunlardan kısaca bahsederek yalnızca ana şemasının verilmesi ile yetinilecektir I- Bitkisel Motifler Süslememizin en yaygın bir kolu olup çok zengin ayrıntılar halinde bulunurlar Başlıca dört grup altında toplanabilirler A- Çiçekler: Yine üç alt gruba ayrılırlar: 1- Hataî (Hatyiler) : Bunlar süsleme sanatının başlıca desenleri arasında en önemli türlerinden biri olarak çoğu kez çiçeğin kökeni belli olmayacak derecede stilize edilmişlerdir 2-Doğaya yakın olarak stilize edilmiş çiçekler: a- Uygulandıkları sahaların zorunlu kıldığı tekniklere göre uygun özellik taşıyanlar Örneğin kalem işlerindeki çiçekler ile tahtaya, taşa oyulan veya kumaşa işlenen, halıya dokunan çiçek motiflerinde belli ayrıcalıklar görülür b- Çiçek çeşitleri: Özellikle lle, karanfil, haşhaş, gül, sümbül, haseki küpesi, menekşe, nergis vs gibileri, gelmiş geçmiş sanatkrların elinde bin bir şekle bürünmüşlerdir Örneğin lle motifini ele alalım: İstanbulda bulunan abidelerimizin yalnız duva^r çinilerinde 312 çeşit lle motifi saptanmıştır Eski mezar taşlarında bulabildiğimiz değişik lle gormları 350 nin üzerindedir Kumaşlarda ve işlemelerde ise 585 çeşit sayılmıştır c- Kullanılan teknik üslûblara göre değişik görünüm kazanmaları Örneğin: gül motifi taş oymada üç buutlu oyulduğu ve natüralist bir görünüşe sahip olabildiği gibi, tek düzeyde oyulup geometrik bir şekile de bürünmüştür Örneğin: gül, kğıda tezhiplendiği zaman, akıtma, noktalama veya tarama üslûblarına göre farklı görünüştedir 3- Minyatür çiçekler: Eskilerin “Şükûfe tarzı” olarak adlandırdıkları ve natüralist özellikleri olan bu üslûp, özellikle onsekiz ve ondokuzuncu yüzyıllarda benimsenmiş bir süslemedir Vazolu, vazosuz buketler, tek çiçekler gibi bir çok kısımlara ayrılırlar B- YAPRAKLAR: Stilize yapraklar, doğal görünüşte olanlar, tek dilimler, üç dilimli olanlar (Seberk), beş dilimli olanlar (Pençberk), çok dilimli olanlar, birbirlerine sarılmış yapraklardan meydana gelen terkipler (Sadberk), tatbik edildiği sahaların teknik zorunluluğuna uygun özellikleri olanlar, hançer ve geometrik yapraklar gibi pek çok kısımlara ayrılırlar C- AĞAÇLAR: Yapraklarda ve çiçeklerde olduğu gibi pek çok çeşitleri olan ağaç örneklerinin Türk süslemeciliğinde önemli bir yeri vardır Özellikle beş çeşit ağaç süslemesine çok sık tesadüf edilmektedir 1) Selvi ağacı 2) Hurma ağacı 3) Hayat ağacı 4) Meyveleri belirtilen meyve ağaçları 5) Çiçek açmış ağaçlar D- YEMİŞ VE MEYVELER: Diğer bitki motiflerinde olduğu gibi bu grup da çok zengindir Onsekizinci yüzyıla kadar nispeten seyrek, daha sonraları çok yaygın şekillerde kullanılmışlardır Bunların arasında özellikle üzüm ve nar motiflerini, sembolik anlam kazanarak çok benimsenmiş oldukları görülür |
|

